Suy niệm về thập giá: Đấng Công chính chết vì chúng ta

Qua hình ảnh Đấng Công Chính chịu chết vì nhân loại, bài viết sau đây mời gọi người tín hữu khám phá nơi thập giá không phải thất bại, nhưng là nguồn hy vọng và ơn công chính hóa.

Trong ngày thứ Sáu tuần Thánh, thập giá Chúa Giêsu Kitô được đặt tại trung tâm của Giáo hội, cùng với lời mời gọi: “Đây là thập giá nơi treo Đấng Cứu Độ trần gian, chúng ta hãy đến thờ lạy!”

Có phải là một sự xúc phạm khi chúng ta tôn thờ thập giá, biểu trưng cho những đau khổ tột cùng của con người? Nhất là trong lúc thế giới đang chứng kiến chiến tranh, sự báo thù tàn bạo, kỳ thị, loại trừ nhau, đói nghèo lan tràn?

Nếu chúng ta không tìm được một lý do khả tín cho niềm tin và hy vọng vào thập giá thì đối với nhiều người hôm nay, thập giá vẫn là sự sỉ nhục và điên rồ (x. 1Cr 1,22–25).

Trong bầu khí thánh thiêng và trầm lắng hôm nay, chúng ta chỉ có thể trả lời cho niềm tin và hy vọng vào thập giá khi nhận ra rằng: Đấng Công Chính chết vì chúng ta.

Tuy nhiên, niềm xác tín đó hẳn sẽ gợi lên trong chúng ta những vấn đề: Trước hết, chúng ta phải đối diện với câu hỏi: Đấng Công Chính là ai? Trong nhân loại, ai là Người Công Chính mà Kinh Thánh nhắc đến?

Chúng ta tìm được câu trả lời trong cuộc khổ nạn, nơi mà Đức Giêsu trải qua những giờ phút sau cùng. Tại Dinh Tổng trấn Philatô, giữa những lời hò hét kết án tử thì cũng có lời thầm thì vang lên trong sâu lắng: “Anh đừng nhúng tay vào vụ xử Người Công Chính này” (Mt 27, 19). Dưới chân thập giá, giữa sự hả hê của đám đông, lại vang lên một lời như sự sám hối muộn màng: “Người này đích thực là Người Công Chính!” (Lc 23, 47). Và giữa sự tuyệt vọng, sợ hãi, trốn chạy của các môn đệ, vẫn còn lại lời tuyên xưng: “Quả thật ông này là Con Thiên Chúa” (Mt 27, 54).

Không phải các thánh sử vô tình ghi chép lại những lời tuyên xưng mạnh mẽ về Người Công Chính – Con Thiên Chúa. Nhưng các ngài đã khéo léo dùng chính chứng từ của những “người ngoại đạo” để minh chứng rằng lời tiên tri từ ngàn xưa nay trở nên hiện thực. Lời trong sách Khôn ngoan mà “người có đạo” vẫn thường thuộc lòng: “Ta hãy gài bẫy hại tên công chính, vì nó chỉ làm vướng chân ta, nó chống lại các việc ta làm, trách ta vi phạm lề luật, và tố cáo ta không tuân hành lễ giáo. Nó tự hào là mình biết Thiên Chúa, xưng mình là con của Đức Chúa” (Kn 2,12–13). Và nơi Ngôn sứ Isaia, hình ảnh tiên trưng về Người Công Chính được đẩy đến tận cùng: “Đức Chúa đã đổ trên đầu người tội lỗi của tất cả chúng ta” (Is 53,5–6).

Như thế, dung nhan Người Công Chính đã được khắc họa từ ngàn xưa. Chính Con Người phải mang đau khổ và bất công, trở nên đồ bị ruồng bỏ, là Con Thiên Chúa, Đấng Công Chính, nhưng chấp nhận mang lấy “sự nguyền rủa” của tội lỗi con người. Hôm nay, dung nhan ấy được tỏ lộ trọn vẹn trên đồi Golgotha.

Từ sự am hiểu về Kinh thánh như một người biệt phái nhiệt thành cùng với những mặc khải nhận được về mầu nhiệm Vượt qua, Thánh Phaolô đã hiểu hơn ai hết về “scandal thập giá” trở nên như “đá vấp ngã” hay “chướng ngại” cho nhiều người Hy Lạp và Do Thái đương thời là thế nào. Do đó, bằng một trải nghiệm cá nhân đầy xác tín, ngài đã rao giảng không mệt mỏi về lý do của niềm tin và hy vọng nơi mầu nhiệm thập giá: Đức Giêsu Kitô là Chúa, Đấng Công Chính “đã bị trao nộp vì tội lỗi chúng ta và đã được Thiên Chúa làm cho sống lại để chúng ta được nên công chính” (Rm 4, 25).

Thứ đến, đứng trước thập giá Đức Kitô, một câu hỏi luôn trở lại: Tại sao Đấng bị treo trên thập giá lại có thể làm cho tội nhân nên công chính? Ở đây, lời Ngôn sứ Isaia đã tiên báo hé mở câu giải đáp, làm sống động ý nghĩa của thực tại mà chúng ta cử hành: “Chính người đã bị đâm vì chúng ta phạm tội, bị nghiền nát vì chúng ta lỗi lầm; người đã chịu sửa trị để chúng ta được bình an, đã phải mang thương tích cho chúng ta được chữa lành.” Hình ảnh tiên báo đó đã được Tân ước diễn tả như một hy lễ đền tội dâng lên Thiên Chúa. Đây là một hy lễ duy nhất; là hy lễ của Người Con dâng lên Cha trong một tình yêu trọn vẹn và tín thác hoàn toàn. Người là Thượng Tế “đã vào cung thánh không phải với máu các con dê, con bò, nhưng với chính máu của mình”; Và Người vào chỉ một lần thôi, nhưng “đã lãnh được ơn cứu chuộc vĩnh viễn cho chúng ta” (Dt 9, 12).

Như vậy, đau khổ, thập giá và sự chết được Đấng Công Chính mang vào thân mình. Chính nhờ Người, với Người và trong Người tất cả trở nên hiến lễ tinh tuyền và thánh thiện dâng lên thiên Chúa Cha; hy lễ thay thế cho mọi hy lễ xưa kia, có sức mạnh cứu độ mọi người trong mọi thời. Hay có thể diễn tả vắn tắt như Thánh Phêrô: thập giá mà Người Công Chính mang trên vai, đi đến đồi Golgotha, để cuối cùng đóng đinh mình vào đó, chính là tội lỗi của con người, và nhờ thập giá đó con người được trở nên công chính (1Pr 2, 24).

Đối với những ai tin, thập giá không còn là nơi đau khổ lên tiếng lấn át nữa, trái lại, là nơi mà tình yêu trao hiến của Đấng Công Chính đã tuyên bố chiến thắng, nơi mà hy vọng được mở ra; và nó trở thành hy lễ duy nhất đẹp lòng Thiên Chúa Cha, có sức cứu độ con người thuộc mọi thời đại (Hr 9,11–14).

Hôm nay, chúng ta như được chất vấn lại một lần nữa về thái độ của mình trước mầu nhiệm Thập giá: Nếu chúng ta cứ mãi nghĩ mình “vô can trong máu Người Công Chính”, làm sao chúng ta có thể thông phần vào thập giá của Người? Nếu chúng ta trốn tránh thập giá vì sợ đau khổ, hay cứ mãi coi đó là điều sỉ nhục và điên rồ, thì làm sao chúng ta có thể nhận ra mầu nhiệm Vượt qua? Và nếu không dừng lại trước thập giá, làm sao có thể tuyên xưng: người này là Người Công Chính, là Con Thiên Chúa?

Dừng lại trước thập giá chúng ta sẽ nhận ra rằng, dù con người có chối từ hay trốn chạy, sự Phục sinh của Đấng bị đóng đinh vẫn làm thay đổi lịch sử nhân loại mãi mãi. Không ai có thể ngăn cản Tin mừng ấy. Không có sức mạnh nào có thể dập tắt ánh sáng phát ra từ thập giá.

Trong bầu khí thinh lặng và uy nghiêm của buổi tưởng niệm thánh thiện này, một lần nữa chúng ta có thể mạnh mẽ xác tín rằng: đau khổ, thập giá và sự chết không phải là tiếng nói cuối cùng đáng sợ của con người. Thập giá chẳng cứu được ai nếu đó không phải là thập giá của Đấng Công Chính. Người đã chết để chúng ta được trở nên công chính.

Lm. Giuse Đỗ Mạnh Thịnh
Nguồn: hdgmvietnam.com